Mezuniyet Öncesi Tıp Eğitim Programının Amacı ve Hedefleri Bu eğitim programıyla Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi'nin temel amacı; bilim ve toplumdaki gelişmeler ile hekimlik uygulamalarını bütünleştirip toplumun sağlık sorunlarına yüksek nitelikli sağlık hizmeti ile cevap verebilecek bilgi, beceri ve tutuma sahip, mesleki yaşamı boyunca bildiklerinden daha fazlasını öğrenme isteği ve becerisi kazanmış, bilimsel gelişmelere katkıda bulunabilecek yeterlik ve yetkinlikte hekimler yetiştirmektir. Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi’nden mezun olan hekimden beklenen yeterlik ve yetkinlikler aşağıdaki şekilde özetlenmiştir.
1. Tıbbi Bilgi ve Anlayış:Hekimlik uygulamasının gerektirdiği temel tıp bilimleri, klinik bilimler, davranış bilimleri ve toplumsal yaklaşıma ait bilgiler ve bu disiplinler arasındaki bağlantılar 1.1.Sağlık ve hastalıkta, moleküler düzeyden organizmanın bütününe kadar gerçekleşen yaşamsal süreçlerin temel bilgi ve anlayış düzeyinin kullanılmasında yeterlik 1.2.Toplumdaki öncelikli sağlık sorunlarının nedenleri, tanı, tedavi yöntemlerine ait bilgi ve anlayış düzeyinde yetkinlik 2.Mesleksel Beceriler: Klinik beceriler, iletişim becerileri, entelektüel beceriler, sağlığın korunması geliştirilmesi ve koruyucu hekimlik. 2.1.Klinik Beceriler 2.1.1.Tıbbi uygulama, yeniden canlandırma, anamnez alma, fizik muayene, laboratuar uygulama becerilerinde yetkinlik. 2.1.2.Tanıya varmada bulgu ve verileri sorgulama, yorumlama ve değerlendirme, tedavi, hasta ve hastalık yönetimi becerilerinde yetkinlik.
2.2.Sağlığın Korunması Geliştirilmesi ve Koruyucu Hekimlik 2.2.1.Sağlığın bozulmasına neden olabilen çevresel, mesleksel, ekonomik, psikolojik, sosyal ve kültürel etkenleri tanıma, tanımlayabilme; hastalıkların epidemiyolojisi ve sosyoekonomik etkileri hakkındaki bilgi ve anlayış düzeyinde yeterlik 2.2.2.Hastalıklardan korunma ve oluşumunun önlenmesinde yetkinlik 2.3.İletişim Becerileri 2.3.1.Genel iletişim becerilerinde (sözlü, sözsüz, yazılı iletişim, dinleme ve kendini ifade etme, sunum becerileri) yetkinlik 2.3.2.Ekip çalışanları  ve meslektaşlarla iletişimde yetkinlik 2.3.3.Hasta ve hasta yakınları ile hekim olarak etkili iletişim kurmada yetkinlik 2.3.4.Sağlığın korunması ve geliştirilmesi çerçevesinde rol model olarak toplumun tüm katman ve bireyleriyle iletişimde yetkinlik 2.4.Entelektüel Beceriler 2.4.1.Bilgiye erişim yolları ve araçlarını kullanmada yetkinlik 2.4.2.Analitik düşünme, sentez ve değerlendirme süreçlerini kapsayan bilişsel yetkinlik 2.4.3.Problem çözme, neden- sonuç ilişkilerini kurabilmede yetkinlik 3. Mesleksel nitelikler / tutum ve davranış: Etik ilkeler, mesleksel sorumluluk, eğiticilik, yöneticilik, araştırmacı kimlik, ekip çalışması, kişisel farkındalık ve gelişme 3.1. Tutum Davranış 3.1.1.Etik ilkeleri ve mesleksel değerleri benimseme ve uygulamada yeterlik 3.1.2.Mesleki sorumluluğu taşıyabilmede yeterlik 3.1.3.Ekip çalışmasını gerçekleştirmede yeterlik 3.1.4.Hekimin taşıması gereken liderlik, yöneticilik ve eğiticilik niteliklerinde yeterlik 3.1.5.Birey olarak toplumdaki yerinin ve kendi özelliklerinin farkına olmak ve kişisel gelişimini sağlayabilme yeterliği 3.2.Araştırmacı Kimlik 3.2.1.Araştırma ilke ve yöntemlerine ait yeterlik 3.2.2.Araştırmaların değerlendirme, yorumlama ve araştırma sonuçlarının uygulanması alanlarında yeterlik 3.2.3.Yaşam boyu öğrenme motivasyonu edinmek Eğitim Programının Yöntemi ve Genel Yapısı Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi'nin Mezuniyet Öncesi Tıp Eğitimi programı toplumun öncelikli sağlık sorunları zemininde planlanmış, toplum odaklı bir programdır. 2001'de YÖK tarafından fakültelere önerilen Ulusal Çekirdek Eğitim Programı ile uyumludur. Programda yukarıda ana başlıklar hali ile verilen ve öğrencilere kazandırılması hedeflenen yeterlik ve yetkinlikleri (mezuniyet sırasındaki öğrenme sonuçlarına dayalı), eğitimi aşamalarının her birisinin kendi içinde ve aşamalar arasında ilişkili bir şekilde (zaman, öğrenme hiyerarşisi, tekrarlama, bilgi-beceri-tutum bütünlüğü v.b) sunulmaktadır (yatay ve dikey olarak entegre). Programda öğrencilerin, öğrenme konularını klinik öncesi dönemde normal yapı ve fonksiyon ve anormal yapı ve fonksiyon başlıkları altında iki kez tekrarlayarak öğrenmesi, klinik dönemde stajlar sırasında öğrendiklerini kullanarak öncelikli sağlık sorunları ile başa çıkmak için gerekli bilgi ve becerilerle donanması, eğitimlerinin son yılı olan intörnlük döneminde bütün bu yetelik ve yetkinliklerini hocalarının gözetimi altında bir hekim gibi uygulayabilmesi hedeflenir. Bu dört döngüden oluşan spiral eğitim programını başarıyla tamamlyana öğenciye hekimlik diploması verilir.

Eğitim Strateji ve Yöntemleri 

Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Mezuniyet Öncesi Tıp Eğitimi Programı, öğrenme  psikolojisi ve eğitimbilim alanındaki temel kuram ve modellerin, tıp eğitimi alanında sınanmış ve kabul görmüş uygulamaları doğrultusunda, davranışçı, bilişsel ve yapılandırmacı kuramların her birisinin sentezlenerek kullanıldığı eklektik bir programdır. Bireylerin geniş bir yelpazede farklılaşan öğrenme özelliklerinden yola çıkarak, öğrencilerin öğrenme ve çalışma alışkanlıklarını yakalamayı, uzun erimde kendi öğrenmesine hakim (neyi niçin nasıl öğreneceği bilen ve yaşam boyu bağımsız öğrenebilen) hekimler olmalarını sağlamak üzere aşağıda bazılarına yer verilmiş farklı eğitim ve sınav yöntemleri programda yer almaktadır.

1. Amfi dersleri

Amfi dersleri bilgi aktarmanın klasik ve geleneksel bir yöntemidir. EÜTF klinik öncesi eğitim döneminde geleneksel sınıf dersleri, panller, entegre orutumlar ya da olgu tartışmları şeklinde uygulanır ve klinik öncesi dönemde  %40-60 arasında ve klinik dönemde %20-30 oranında yer alır.

Amfi derslerinde hedef;

ü      Öğrencileri hiçbir fikre sahip olmadıkları bir konu ve alanla tanıştırmak,

ü      Terim ve kavramlar bilgisi aktarmak

ü      Öğrenme konularıyla ile ilgili bir perspektif kazandırmak ya da Bildikleri bir konuyu gözden geçirmek,

ü      Olgular ve öğrenme konularının birden fazla disiplinin katkı ve katılmı ile çözümlenmesi ve tartışılmasını sağlamaktır.

2. Laboratuar pratikleri ve demonstrasyonlar

Öğrencilere öğrenme konuları hakkında öğrencilere doğrudan ve hızlı bir şekilde ilk elden resim çekme şansı tanıyan, öğrenme motivasyonunu artıran, araştırmacı bir bakış açısı kazandıran pratik ve demonstrasyonlar teorik bilgilerin pekiştirilmesi, beceri eğitimlerine hazırlık ve hekimlik tutumunun gelilştirilmesi amacıyla klinik öncesi eğitim döneminde %15-25 oranında yer almaktadır.

3. Beceri eğitim ve uygulamaları

Öğrencilerimizin hekimlik mesleğinin gerektirdiği becerileri gerçek hasta uygulamadan önce; insancıl bir yaklaşımla hata yapmaya olanak sağlayan bir düzende manken, maketlerde uygulayarak öğrenmelerini, belirli düzeyde ustalaştıktan sonra gerçek hastalarla çalışmalarını hedefleyen eğitimlerdir. Klinik öncesi eğitim programında %10-20 oranında yer almaktadır.

4. Alan Uygulamaları

Öğrencilerimizin gerek içinde yaşayacakları ve hizmet verecekleri toplumun özelliklerini tanımlarını ve gerekse hekimliği burada öğrenmelerini sağlamak üzere, özellikle koruyucu hekimlik perspektifi üzerinden klinik öncesi eğitim programında %3-8 ve intörlük döneminde %12-15 arasında yer alan eğitimlerdir.

5. Simüle Hasta ile Eğitim

Beceri eğitimlerine benzer bir şekilde geçek hastayla çalışmadan önce öğrencilerin özellikle hasta ile iletişim, hasta öyküsü alma ve muayene, tanı ve tedavi becerilerini deneyim kaznarak geliştirdiği klinik öncesi dönemde 2 ve 3. sınıfta yer alan  ve programda %2-5 arasında yer alan eğitimlerdir.

6. Klinikte eğitim

Klinik dönem eğitiminde İntörnlük sürecinin %100'ünü, stajların %50-70'ni oluşturan klinikte eğitim, öğrencinin bir eğitici gözetim ve denetimi altında gerçek hastalarla ekip içerinde çalışarak yetkinlik ve yeterlik kazanması ve hekimlik sanatını geliştirmesini hedefler.

7. Özel Çalışma Modülleri

Fakültede yürütülen eğitim programının yanı sıra yürütülen ve  programı güçlendiren,  öğrencilere ilgi duydukları alanlarda derinlemesine çalışma olanağı veren, iletişim, zaman yönetimi, yazılı ve sözlü sunum yapma gibi becerileri öğrencilerin  kullanmasına ve geliştirmesine  fırsat veren eğitsel etkinliklerdir. Klinik öncesi dönemde %2-10 oranında yer alır.

8. Bağımsız çalışma saatleri

Öğrencilerin hafta içi farklı günlerde ve saatlerde öğrendiklerini tekrarlama, yeni ders ve oturumlara hazırlanmaları için programa konulmuş saatlerdir. Her dönemde farklılaşmak üzere programda bağımsız çalışma saatlarine %5-10 oranında yer verilmektedir.

Amfi dersleri dışındaki tüm eğitim yöntemleri öğrencilerin 3 ila 100 arası gruplara bölünerek (örneğin simüle hasta uygulamaları için 3, beceri eğitimleri için 12-15 ve laboratuvar demonstrasyonlar için 25-100) uygulanır.

Öğrencilerin tüm etkinlere ne nazamn ve nasıl bir hazırlıkla katılacağı, okuması gereken kaynaklar ve aklına takılabilecek sorularla ilgili kılavuzlar hazırlanmakta ve her yıl güncellenmektedir. Ayrıca dersler için slayt çıktıları, uygulamalar için rehber ve föyler kullanılmaktadır.

Sınav ve Değerlendirme Kuralları

Sınav sistemi, sık ve geniş kapsamlı bir sürekli değerlendirme ile hem öğrencinin kendi öğrenme ve gelişimine hakim olmasını hem de eğitim komisyonlarının öğrencinin mesleksel yetkinlikte ilerleme düzeyine değere biçebilmesine olanak sağlayacak şekilde, katı ve yüksek barajların değil çoklu ve tümleşik geçmeye olanak sağlayan, eksikleri farkedip  tamamlama fırsatı sunan bir sistemdir.

Tıp Fakültesi' nin ilk üç yılında (klinik öncesi dönem) sınav sistemi aşağıdaki bileşenlerden oluşur:

1. Blok sonunda yapılan sınavlar
1.1.Blok Yazılı Sınavı (BYS): Bloğun sonunda çoktan seçmeli sorularla yapılır. Bu sınavın amacı öğrencilerin blok konularındaki bilgi ve kavrama düzeyi ile bunların olgu ve problemlere uygulanabilme düzeyini değerlendirmektir. Blok sınavları en az 100 en fazla 200 sorudan oluşur ve bloğun bitimindeki sınav haftasının son üç günü içerisinde yapılır. Öğrencinin bir bloktan başarısız sayılmaması için BYS'da en az % 50 performans göstermesi gerekir.  BYS'larında %50 den düşük performans gösteren öğrenciler diğer sınavlardaki notları ne olursa olsun yıl sonunda blok sınavının bütünlemesine kalırlar. Bunda da başarısız olan öğrenciler bir sonraki yıl bloğu tekrarlar.

1.2. Blok Uygulama Notu (BUN): Evre 1 ve 3 ile evre 2 ve 4 ün blok sonlarında yapılan sınavlar ve değerlendirmelerden üretilen nottur. Öğrencilerin dikey koridor eğitimleri ile anabilim dallarının laboratuar ve demonstrasyon oturumlarının uygulamalı sınavları ya da ödev, doğrudan gözlem gibi sınama araçları ile değerlendirilmelerinden elde ettikleri, blok kapsamındaki uygulamalara ilişkin nottur. Tüm uygulama sınavları ya da diğer sınama araçlarından elde edilen notlar yürütme kurulu tarafından önceden belirlenen oranlarda ağırlıklı ortalaması alınarak tek bir puana (BUN) dönüştürülür. Öğrenciler her bir uygulama sınavı ya da değerlendirmeden en az % 50 performans göstermek zorundadırlar. Bu performansı gösteremeyen öğrenciler teorik sınav notları ne olursa olsun o uygulama alanında bütünlemeye kalırlar. BUN'nun blok sonu notuna oranı % 40 tır. Bu notun içinde beceri ya da diğer pratikler için bir alt baraj aranmaz. BYS (%60) ve BUN'nun (% 40) katkısıyla öğrencinin blok sonu notu oluşturulur. Blok sonu notunun ağırlıklı blok başarı düzeyine etkisi % 80'dir. Fakülte Yönetim Kurulu tarafından geçerli sayılan mazereti olmaksızın uygulamaların ve beceri oturumlarının en az % 80' ine katılmayan öğrencilerin blok uygulama notu hesaplanmaz.

2. Blok ara sınavları (BAS)
Her iki ya da üç haftada bir yapılan, 5-20 adet, kısa cevaplı metin tipi, eşleştirmeli sorular, hasta yönetimi problemleri, şema ya da senaryo kullanılan kısa süreli (20-25 dk) sınavlardır. Sınavı izleyen derste, soruların tartışıldığı, öğrencilere geribildirim vermeye yönelik bir toplantı yapılır. Bu sınavların amacı öğrencilerin kavrama, bildiklerini problem çözmede kullanma, analiz ve sentez yetkinliklerini sınamak ve öğrenciye zayıf ve güçlü yönlerini göstermektir. BAS'larında % 50 performans gösterme şartı aranmaz.

3. Blok zamanlamasından bağımsız yapılan (dikey) sınav: gelişim sınavı
Gelişim sınavı, yılda üç kez yapılmaktadır ve fakültenin tüm eğitim öğretim hedeflerini kapsayan bir son sınav olarak tanımlanabilir. Öğrencilerin, bu uygulamayla, hangi tema ve disiplinde ne türden güçlü ve zayıf yönleri olduğunu görmesi, önlerindeki dönemde neleri öğrenecekleri, kendilerinden ne beklendiği konusunda fikir sahibi olmaları amaçlanmaktadır.

Uygulama: Gelişim sınavı EÜTF' de her yıl en az 3 kez çoktan seçmeli sorularla yapılır. Bu sınavlarda öğrencilerin bireysel gelişimlerinin izlenmesi hedeflenir ve fakültenin evre, blok, tema ve alt temalara ayrılan öğrenim hedeflerinin en olmazsa olmazları sınanır.  Öğrencinin yıl içinde katıldığı gelişim testlerinde ulaştığı yüzde performansın (gelişim sınavı notu) % 10'u öğrencinin yıl sonu başarı notunun hesaplanmasında kullanılır.

Öğrencilerin yıl sonu başarı notu en az %60 olmalıdır. Bu düzeyin altında kalan öğrenciler, başarısız oldukları birimden ya da birimlerden bütünleme sınavına girerler. Bütünleme sonucunda % 60'ın altında performans gösteren tüm öğrenciler yılı tekrar ederler.



Evre 5'te (stajlarda), öğrenciler her stajın sonunda iki basamaklı sınava girerler: Yazılı sınav çoktan seçmeli sorulardan oluşur ve o stajla ilgili bilgi düzeyini ölçer. Sözlü sınavda öğrencilerin klinik problem çözme becerileri değerlendirilir ve hasta başında ve/veya sanal olgular üzerinden uygulanır.
Bu evredeki öğrenciler de gelişim sınavlarına girmek zorunda ve intörn olabilmek için iki yıl içinde girdikleri 6 sınavın en az 3'ünden sınıf içinde belirli düzeyde (sınıf ortalamasının en az 2 standart sapmasının üstü) başarılı olmaları gereklidir.

Sonuç olarak EÜTF'de uygulanmakta olan eğitim programı, toplumun öncelikli sağlık sorunları ve çağın eğitbilimsel gerekleri çerçevesinde güncellenmmiş ve geliştirilmeye devam eden, öğrencilerinin birinci basamakta sağlık hizmet sunumunda hekim olarak çalışmanın gerektirdiği yeterlik ve yetkinliklerle donatmayı hedefleyen, öğrencisinin bu noktaya ulaşmasına yardım edecek çoklu eğitim stratejilerini birarada kullanan ve bu amaçla öğrencisini sürekli sınayan, çalışma ve öğrenmeye sevkeden özgün bir programdır.